Gece 11هزار و یک شب / زندگی چیست؟A Thousand and One Nights / What Is Life
Lev Tolstoy'un Gözünden
Biri bütün dileklerine kavuşsa ama sabah neden uyanması gerektiğini artık bilmese, ona hayattan geriye ne kalır?
- 1 dk okuma
- Videolu
Sayfayı çevirmek için köşesini sürükleyin ya da sayfaya dokunun
Biri bütün dileklerine kavuşsa ama sabah neden uyanması gerektiğini artık bilmese, ona hayattan geriye ne kalır?
Büyük Rus yazar Lev Tolstoy bir gün tam da bu soruyla yüz yüze geldi.
Henüz elli yaşında değildi. “Savaş ve Barış”ı ve “Anna Karenina”yı yazmıştı; ünlüydü, zengindi ve sevdiği bir ailesi vardı. Dışarıdan bakınca hayatında hiçbir eksik yoktu.
Ama içinde başka bir şey oluyordu.
“İtiraflarım” kitabında artık gündelik işlerine bir anlam bulamadığını anlatır. Yiyor, uyuyor ve çalışıyordu, ama durmadan kendine soruyordu:
Sonunda ölüm her şeyi bitirecekse bütün bu çabaların sonucu ne?
Şöhreti bir gün unutulacaktı. Serveti başkalarına kalacaktı. Sevdikleri bile ölümden kurtulamayacaktı.
O hâlde neden yaşamalıydı?
Tolstoy cevabı daha fazla başarıda bulmadı.
Sade insanların, özellikle de zorlukla çalışan köylülerin hayatına baktı. Pek çoğunun acıya ve yoksulluğa rağmen devam etmek için bir nedeni olduğunu gördü: inanç, çalışmak, yardım etmek ve başkalarına karşı hissettikleri sorumluluk.
Bu gözlem onu inancı yeniden düşünmeye sevk etti; onun için yalnızca dinî ayinleri kabul etmek değil, insanın kısa hayatını ölümün ötesindeki bir anlama bağlamak olan bir inanç.
Daha sonra “Hayat Üzerine” kitabında düşüncesini daha açık hâle getirdi.
Tolstoy'a göre insan yalnızca kendi rahatı ve istekleri için yaşarsa er ya da geç bir çıkmaza varır; çünkü isteklerin sonu yoktur ve hiçbir rahatlık kalıcı değildir.
Ama insanın başka bir yetisi de vardır: aklıyla bencilliği aşabilir ve başkalarının iyiliğini isteyebilir.
Tolstoy bu harekete aşk adını verir; yalnızca birini sevmek değil, başkalarının mutluluğu ve acılarının hafiflemesi için eylemek.
Onun dinî bakışında böyle bir sevgi, Tanrı'nın iradesine uygun yaşamanın yoludur.
Peki hayat nedir?
Tolstoy'un bakışıyla şöyle cevap verilebilir:
Gerçek hayat yalnızca hayatta kalmak ya da kişisel isteklere ulaşmak değildir; hayat aklı ve inancı izlemek ve sevgiyi, bizden büyük bir iyilik yolunda eyleme dönüştürmektir.
Ve bu geceki sorum:
Elde ettiğiniz bütün başarılar yarın yok olsa hayatınıza hâlâ anlam veren ne olurdu?